Điều tra viên là gì? Đây là người thực hiện nhiệm vụ điều tra hình sự theo chỉ định của cấp trên. Đồng thời, họ sẽ phải tuân thủ theo quy định trong pháp luật về việc điều tra.

Điều tra viên là gì? Nhiệm vụ và quyền hạn của các điều tra viên

Trong Bộ luật tố tụng hình sự nước ta quy định rõ ràng về các điều tra viên. Đây là người sẽ chịu trách nhiệm thu thập, tìm kiếm bằng chứng của tội phạm hình sự, theo đó, đưa ra những quyết định xử phạt theo đúng trong quy định của pháp luật. Vậy điều tra viên là gì? Chắc  chắn có rất nhiều bạn muốn biết những thông tin hữu ích về vấn đề này. Hãy cùng Thám Tử Tư T&T Sài Gòn tìm hiểu ngay nhé!

Điều tra viên là gì?

Điều tra viên được hiểu đơn giản chính là những người thực hiện nhiệm vụ điều tra hình sự theo đúng quy định của pháp luật. Điều tra viên được biết đến với nhiều tên gọi khác nhau như ủy viên tư pháp công an, tổ chức tư pháp công an, ủy viên công an quân pháp,… cùng nhiều tên gọi khác nhau.

Điều tra viên là những người thực hiện công việc điều tra, làm rõ tình tiết vụ án

Điều tra viên là những người thực hiện công việc điều tra, làm rõ tình tiết vụ án

Họ là người tiến hành tố tụng thực hiện các nhiệm vụ theo sự phân công của cấp trên thuộc cơ quan điều tra như thủ trưởng, phó thủ trưởng. Việc tiến hành điều tra nhằm thu thập chứng cứ, chứng minh tội phạm có thật sự phạm tội hay không và làm sáng tỏ các tình tiết vụ án một cách nhanh chóng, toàn diện, không làm oan người vô tội.

Các điều tra viên sẽ có quyền hỏi cung bị can, tuy nhiên không được phép sử dụng tư hình bức cung, bắt buộc tội phạm nhận tội. Điều này sẽ gây ảnh hưởng đến quyền lợi của bị can trong vụ án. Điều tra viên sẽ áp dụng những chiến thuật mà pháp luật cho phép để thu thập thông tin từ phía bị can.

>>> Cơ quan điều tra là gì? Nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan điều tra.

Nhiệm vụ và quyền hạn của điều tra viên

Các điều tra viên có nhiệm vụ và quyền hạn cụ thể như sau:

  • Lập hồ sơ vụ án hình sự theo yêu cầu của các cơ quan cấp trên.
  • Triệu tập, hỏi cung bị can cùng những người có liên quan trực tiếp hay gián tiếp đến vụ án bao gồm người bị hại, nguyên đơn, bị đơn dân sự,…
  • Quyết định áp giải bị can, dẫn giải người làm chứng.
  • Thi hành lệnh bắt, tạm giữ, tạm giam, thu giữ, tạm giữ tài sản
  • Khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi, thực nghiệm điều tra nhằm làm rõ tình tiết vụ án.
  • Tiến hành hoạt động điều tra khác thuộc thẩm quyền của cơ quan điều tra nhằm đảm bảo nắm bắt tình hình vụ án, tìm ra tội phạm, tránh làm hàm oan người khác. Các hoạt động điều tra tuân theo sự chỉ đạo của Thủ trưởng cơ quan điều tra.

Nhiệm vụ của các điều tra viên là thu thập, điều tra, tìm kiếm chứng cứ

Nhiệm vụ của các điều tra viên là thu thập, điều tra, tìm kiếm chứng cứ

Trên cơ sở việc nghiên cứu hồ sơ, tài liệu, chứng cứ thu thập được,… các điều tra viên sẽ phải đưa ra chiến thuật dự kiến hỏi cung cho từng tình huống cụ thể khác nhau. Dự kiến hỏi cung của điều tra viên sẽ được thông quan bởi cấp trên theo những trường hợp được yêu cầu.

Các điều tra viên sẽ phải làm rõ vai trò của từng tên tội phạm trong vụ án nếu đó là vụ án thực hiện theo hình thức đồng phạm. Họ sẽ thu thập tài liệu, thông tin cần thiết để là rõ trách nhiệm của chúng, trên cơ sở đó đưa ra các mức xử phạm cho từng đối tượng.

>>> Thời hạn điều tra là gì? Quy định về việc gian hạn điều tra, gia hạn tạm giam.

Những việc điều tra viên không được phép làm

Bên cạnh quyền hạn và trách nhiệm trong việc điều tra vụ án, thu thập chứng cứ, hỏi cung tội phạm. Các điều tra viên sẽ không được phép làm những việc sau:

  • Những việc có trong quy định của pháp luật yêu cầu cán bộ, công nhân viên chức nhà nước, chiến sĩ, lực lượng vũ trang nhân dân không được phép làm. Nếu có dấu hiện tiến hành sẽ bị xử phạt theo quy định của nhà nước.
  • Tư vấn cho người bị bắt, bị can, bị cáo, đương sự,… những người phạm tội hướng giải quyết không đúng với quy định của pháp luật về vụ án.
  • Can thiệp, lợi dụng các mối quan hệ để giải quyết vụ án, vụ việc theo chiều hướng tốt hơn hoặc giảm nhẹ tội cho người phạm tội.
  • Tự ý mang hồ sơ, tài liệu vụ án, vụ việc ra khỏi cơ quan. Trừ trường hợp có sự đồng ý của người có thẩm quyền mới được phép đưa những bộ hồ sơ này ra bên ngoài.
  • Tiếp bị can, bị cáo, đương sự hay những người tham gia tố tụng mà mình đang có thẩm quyền giải quyết ngoài những nơi quy định. Việc làm này nếu bị phát hiện, chụp lại bằng chứng sẽ bị xử phạt theo quy định nhà nước. Mức độ nặng nhất chính là tước quyền điều tra viên.

Thông thường, thời hạn bổ nhiệm lần đầu đối với các điều tra viên sẽ là 5 năm. Trường hợp được bổ nhiệm hoặc nâng ngạch thì thời hạn này sẽ được kéo dài hơn là 10 năm. Việc bổ nhiệm này sẽ dựa vào biểu hiện của người điều tra viên xem có làm tốt công việc được giao hoặc có khả năng điều tra phá án được đánh giá cao.

Các điều tra viên cần đảm bảo việc điều tra công bằng, liêm chính và minh bạch

Các điều tra viên cần đảm bảo việc điều tra công bằng, liêm chính và minh bạch

>>> Điều tra hình sự là gì? Thẩm quyền và bản chất của điều tra hình sự.

Qua đây, các bạn đã biết điều tra viên là gì và những thông tin hữu ích về vấn đề này. Đội ngũ điều tra giúp bạn thu thập, tìm kiếm chứng cứ để làm sáng tỏ vụ án, đưa ra hướng xử phạt công bằng nhất.